Noordelijke architectenportretten

Wanneer:
Van 6 april t/m 5 juni (2de Pinksterdag) 2017
Organisatie:
Stichting Berlagehuis Usquert
Waar:
voormalige Rijksluchtvaartschool Eelde, Burgemeester J.G. Legroweg 45B, 9761 TA

4 Noord-Nederlandse architecten van weleer, 4 Noord-Nederlandse architecten uit het heden, wat hebben ze met elkaar gemeen... hun werk en denkwijze worden in een serie van vier Noordelijke Architecten Portretten belicht door middel van een tentoonstelling en film. De eerste over Gerrit Nijhuis (1860 - 1940) en Jurjen van der Meer (De Zwarte Hond) is vanaf 7 april te zien in de voormalige Rijksluchtvaartschool in Eelde. 

Voormalige Melkinrichting, G. Nijhuis, 1909 Groningen

Het uitgangspunt van dit project is geen tentoonstellingen in de gebruikelijke, letterlijke zin van het woord worden. Dus geen uitstallingen van beelden, objecten en een verklarende tekst als uitleg over en illustratie van werk & leven van een architect.

Elke tentoonstelling moet in de eerste plaats een gids voor het kijken naar gebouwen zijn. En dat kijken houvast bieden, er gereedschap voor aandragen en dat gereedschap helpen te hanteren. Door te laten zien wat de middelen zijn die een architect heeft om een gebouw zijn eigen uitdrukking te geven. En vervolgens te laten zien hoe de betreffende architect daar gebruik van heeft gemaakt, en, hopelijk, wat hij er uiteindelijk mee heeft uitgedrukt. Maar dat moeten de bezoekers dan zelf (kunnen) vaststellen!

De architecten
De Noordelijke architecten die in deze tentoonstellingen aan bod zullen komen zijn Oeds de Leeuw Wieland (1839-1919), Gerrit Nijhuis (1860-1940), Egbert Reitsma (1892-1976), A.L. van Wissen (1878-1955) of Jan Sterenberg (1923-2000). 

Hoewel bouwstijlen dus nadrukkelijk niet het uitgangspunt zijn bij deze tentoonstellingen, is wel geprobeerd de architecten zo te kiezen dat een aantal elkaar opvolgende (en gedeeltelijk overlappende) stijlen aan bod komen. Want ook voor ‘kenners’ moet de logica van de gemaakte keuzes duidelijk zijn.

Om te beginnen het neoclassicisme waarin De Leeuw Wieland begon, en daarna, een paar uitstapjes naar de neogotiek daargelaten, het eclecticisme en later de art nouveau-stijl waarin Nijhuis werkte; beiden hebben overigens ook enkele ontwerpen in de zg. chaletstijl gemaakt.
Het expressionisme, ook wel de (verstrakte, want) Groningse variant van de Amsterdamse School-stijl genoemd van o.a. Egbert Reitsma. Vervolgens de Berlagiaanse rationalistische bouwstijl van Adrianus van Wissen en tenslotte het functionalisme van het nieuwe bouwen van Jan Sterenberg.

De vier afleveringen krijgen voorlopig de volgende benamingen en worden in onderstaande volgorde gepresenteerd:
·  Verhoudingen en versieringen, architect Gerrit Nijhuis
·  Kleur en vorm, architect Egbert Reitsma
·  Balken en baksteen, architect Oeds de Leeuw Wieland
·  Constructie en context, architecten Jan Sterenberg of A.L. van Wissen

De vier tentoonstellingen betreffen telkens een andere architect, maar leggen ook de nadruk op telkens een ander aspect van de architectuur. 

1. Gerrit Nijhuis (1860 - 1940), tentoonstelling: Bouwen volgens de laatste mode: verhoudingen en versieringen.

De eerste tentoonstelling in deze serie van vier over Noord-Nederlandse architecten, gaat over de 'oude meester' Gerrit Nijhuis, actief als architect van 1880 tot 1920, maar is doorgetrokken naar het heden door een hedendaagse architect uit het noorden, Jurjen van der Meer, zich te laten spiegelen aan Nijhuis. Dat gebeurt in een film die op de tentoonstelling draait.

In deze film wordt het proces van het uitvoeren van een actuele ontwerpopdracht gevolgd: opdrachtgever Rieks Kroon wil in de binnenstad twee winkelpanden met daarboven appartementen neerzetten, die een verrijking voor de stad moeten zijn. 

De vrijheid die Nijhuis destijds had, omdat hij bouwde in een periode dat de stad kon uitbreiden, is tegenwoordig ondenkbaar. Een origineel ontwerp is daarom altijd onderworpen aan ge- en verboden. Met alle beperkingen, of moeten we zeggen: uitdagingen vandien.

Vanaf 7 april is de tentoonstelling open voor publiek van donderdag t/m zondag, van 10.00 tot 17.00 uur.

Verder in de Agenda

Blijf op de hoogte

Wil je de post en uitnodigingen van Platform GRAS per e-mail ontvangen?

Ik wil papieren post!

Platform GRAS is het architectuurcentrum van Groningen. Onze missie: het stimuleren en aanjagen van de kennis van de gebouwde omgeving en het debat daarover. Meer >
  • LinkedIn logo
  • LinkedIn